Dr. R. de Reuver –scriba van de generale synode PKN– constateert met welbehagen in Trouw van 14 oktober 2017 dat drie van de vier coalitie onderhandelaars voor de nieuwe regering protestant zijn: Buma, Segers en Rutte. Gelukkig zijn René Peters uit Oss en Mona Keizer uit Volendam katholiek.

De EO adverteert in Trouw 16 oktober 2017:

“Maarten ( Luther) bracht de kerk in beweging. God zij dank. En het gaat nog altijd door. God zij dank”.

 

Ik gun ieder zijn feestje. En iedereen mag blij protestant zijn. Toch zitten er ook schaduwkanten aan 31 oktober. Als het protestantisme nu maar één beweging was… Het protestantisme zelf is een verzameling van kerken geworden met Lutherse en Calvinistische achtergronden. Later komen er ook nog Anglicanen bij. Waar om eenheid gebeden wordt, heerst verdeeldheid.

In 1054 komt het tot een breuk tussen de kerk van de Oosterse Orthodoxie en de kerk van Rome. Centraal in de verdere Europese geschiedenis wordt Rome, de kerk van het Latijnse Westen. Vanaf 1492 expandeert deze mee met de verovering van Amerika. In 1517 ontstaan de kerken van de Reformatie. In alle landen van het Europese continent ontstaan er splitsingen, afscheidingen, burgertwisten en zelfs oorlogen. In de 19e en 20e eeuw trekken zendelingen en missionarissen erop uit om het evangelie te verkondigen in Azië en Afrika en gescheiden kerken te stichten. Het is te hopen dat we het 70-jarig ontstaan van de Wereldraad van Kerken (1948 – 2018) met evenveel blijdschap zullen vieren als 1517. De oecumene als naar eenheid strevende kracht kan ons dichter bij Christus brengen als Hoofd van de kerk dan de vele kerken van de Reformatie.

Is er dan geen reden tot dankbaarheid voor de Reformatie?

Zeer zeker ziet de kerk van Rome nu de sterke kanten van het protestantisme. De protestantse nadruk op persoonlijke geloof en innerlijkheid, op lezing van de Schrift, op betere catechese en prediking hebben op heilzame wijze het rooms katholieke leven beïnvloed. De kerk van Rome moest in die tijd inderdaad ‘in hoofd en in leden’ hervormd worden. Eerdere hervormingsbewegingen waren vastgelopen in de trage kerkelijke molen. De kerk van Rome excommuniceerde Luther en Luther brak met de kerk om zijn hervorming te redden. Daarmee is 1517 kerkelijk, cultureel, sociaal en maatschappelijk bezien het jaar geworden van uiteenvallen en loslaten. De Nederlandse paus Hadrianus VI heeft in 1523 als eerste erkend dat de kerk van Rome mede schuldig was aan de Reformatie en daarvoor vergeving gevraagd. Helaas was de scheiding toen al een feit. Door schade en schande heen hebben gelovigen wegen moeten zoeken om elkaar weer te vinden. Van de oecumenische beweging valt meer eenheid te verwachten dan van het doorgaan van het protestantisme.

De kerken van de Reformatie, van de Oosterse Orthodoxie en van de Anglicaanse stroming worden samen met alle mensen van goede wil bij monde van paus Franciscus door de kerk van Rome uitgenodigd om oplossingen te vinden voor de grote wereldproblemen van oorlog, armoede en milieu. Op vele manieren toont de paus de onderlinge samenhang daarvan aan. In zijn rondzendbrief Laudato si spreekt de paus over de ecologische crisis die schade toebrengt aan de natuur, de samenleving en iedere persoon afzonderlijk. Wij zijn geroepen de wereld te aanvaarden als Sacrament van de gemeenschap, als een wijze van delen met God en de naaste op wereldschaal. Met de woorden van patriarch Bartholomeus houdt paus Franciscus ons voor om over te gaan van consumptie naar offer, van hebzucht naar edelmoedigheid, van verkwisting naar samen delen. Door deze rondzendbrief brengt de paus àlle christenen samen en roept hij ons àllen op eensgezind en saamhorig de oecumene een zichtbare gestalte te geven. In de praktijk van het christelijk handelen kunnen we kerkelijke gescheidenheid overstijgen. Gods Koninkrijk in woord en in daad verkondigen is de roeping van iedere gelovige.

Hoezeer ik ook contacten met predikanten en leden van de Reformatie op prijs stel, ben ik toch blij dat er naast de protestantse beweging er een oecumenische beweging is. Meer nog dat evenwijdig aan de oecumenische beweging er een ecologische beweging in gang is gezet. Het is mijn hoop dat deze beweging aan kracht wint en God zij dank doorgaat. Hoezeer mijn gelukwensen ook uitgaan naar mijn vele protestantse vrienden, ben ik blij oecumenisch katholiek te zijn.

 

Tom Buitendijk OCarm ,
pastoor Titus Brandsmaparochie Oss.


Pastor Tom Buitendijk

Pastor Tom Buitendijk

Pastor Tom Buitendijk is pastor van onze parochie, vormt samen met pastoraal werker Leon Teubner het pastoraat, en is voorzitter van het parochiebestuur. Meer informatie en biografie »

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *