Overweging bij Jesaja 45,1.4-6 en Matteus 22,15 – 21

Het evangelie lijkt op het eerste gezicht een duidelijk verhaal.

De Farizeeën en de Herodianen proberen Jezus in zijn eigen woorden te vangen, maar Jezus is slimmer. Hij ontwijkt het antwoord en laat hen met hun vraag achter. Zo zie je maar: Jezus heeft altijd gelijk.

Is deze vaststelling de boodschap van dit verhaal of zit er meer achter? Het gaat om belastingen. Niemand betaalt graag teveel belasting. Fatsoenlijke mensen ontduiken of vermijden de belasting niet.

Het geld komt immers ten goede aan heel de samenleving waar we samen verantwoordelijk voor zijn. Helaas zijn er ook veel onfatsoenlijke mensen die alleen maar naar zichzelf toe rekenen. Belastingontduiking als sport!

Ook in Jezus ‘tijd was belasting betalen niet ongewoon. Veelal ging dat in natura: een gedeelte van de oogst of de opbrengst van het vee. Maar déze belasting was in munten en nog wel met de afbeelding van een mens erop: de keizer. En als er nu één gebod was waaraan de Farizeeën zich wilde houden dan was dat aan het beeldenverbod. De mens –hoezeer ook beeld van God – mag je niet afbeelden zodat hij kon denken beeld van God, God zelf te zijn. Dan was er nog een tweede bezwaar: met de opbrengst van deze belasting werd het bezettingsleger onderhouden. De mensen moesten eerst onder dwang deze munten kopen om te kunnen betalen.

De Herodianen – vrienden van koning van Herodes – hadden minder problemen met deze belasting. Ze waren afhankelijk van de Romeinse bezetter.

Farizeeërs die erg nationalistisch waren en Herodianen die Romeins gezind waren, zijn in feit elkaars tegenstanders.

Maar nu trekken ze eensgezind op om Jezus uit de weg te ruimen.

Als Jezus zou zeggen: betaal de belasting maar, dan ging hij in tegen het strenge beeldenverbod. Als Jezus zou zeggen: betaal deze belasting niet, dan kreeg hij de feitelijke machthebbers over zich heen.

Jezus wordt voor de keuze gesteld tussen gehoorzaamheid aan de wetten zijn joods geloof of aan gehoorzaamheid aan de wetten van de Romeinse bezetter.

Jezus kiest ervoor om beiden te kiezen: hij beseft heel goed dat de gewone mensen, de kleine man, die belasting gedwongen moet betalen. Ze kunnen in feite niet anders. Van mensen die het toch al moeilijk hebben kun je niet eisen dat ze een held zijn en in opstand komen tegen machthebbers.

Maar nog duidelijker kiest Jezus voor God: geef aan God wat aan God toekomt.

Leg jouw leven in Zijn handen. Vertrouw je aan Hem toe. Reken niet op de keizer met zijn goddelijke allures en op de macht van het geld. Dat gaat voorbij.

God is eeuwig.

In de eerste lezing uit de profeet Jesaja hoorden we dat Cyrus, de Perzische koning, een instrument is in de handen van God. Deze Perzische koning liet de joodse ballingen terugkeren naar Judea en Jerusalem.

Cyrus wordt zelfs de Gezalfde van de Heer genoemd: Hij die de kracht heeft Gods werk te volbrengen. Maar duidelijk wordt gezegd: Ik ben de Heer en niemand anders. Buiten Mij is er geen God.

Waar de Pers Cyrus een instrument is in Gods handen daar is de Romeinse keizer Tiberius met zijn goddelijke allures Gods tegenstander.

In de verhouding tussen politiek en godsdienst kunnen we niet om de feitelijke machthebbers heen. We moeten ze dulden en ermee leren leven. Maar als het erop aankomt, zegt Jezus, dan moeten we God meer gehoorzamen dan de mensen. Geef de keizer zijn geld terug, maar vertrouw je leven aan God toe.

De boodschap van het evangelie is niet dat Jezus slimmer is dan zijn tegenstanders. Uiteindelijk zullen ze Hem doden. Dan lijkt het erop dat ze gewonnen hebben. De boodschap van het evangelie is dat wij meer op God moeten vertrouwen dan op mensen. Uiteindelijk is God degene die leven geeft.

De gekruisigde Jezus is de Verrezen Heer.

Meer op God vertrouwen dan op mensen is méér dan een vroomheid.

Het kan soms harde realiteit zijn. Een moeilijke opgave.

We kunnen moe en moedeloos worden van het corona virus en zijn gevolgen.

We kunnen discussiëren over de maatregelen van de regering.

We kunnen moeite hebben ons gedrag aan te passen aan de maatregelen. Maar ….. we mogen nooit vergeten dat kwetsbare en zieke mensen beelden van God zijn. We mogen nooit vergeten God te eerbiedigen in geschonden mensen.

Voor hun roep om hulp mogen we onze oren niet sluiten.

Zorg voor mensen gaat boven zorgen voor de economie. Een mensenleven is  met geen geld te betalen.

Nu veel politici zich niet meer laten inspireren door Gods Woorden en het leven van Jezus,  zal het getuigenis van de gelovigen sterker moeten worden.

Ook al worden kerken kleiner en marginaler, toch is het onze opdracht te blijven vertellen dat Gods beeld te vinden is in gewone mensen en minder in onze munten. Nog steeds staat er op rand van munten: God zij met ons.

Deze bede mag je niet lezen als de vaststelling: God is met ons.

Zorg voor mensen en vertrouw je toe aan God. Dat is de gave die God verlangt. Amen.


Pastor Tom Buitendijk

Pastor Tom Buitendijk

Pastor Tom Buitendijk is pastor van onze parochie en is voorzitter van het parochiebestuur. Meer informatie en biografie »

0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *